Abhazya Dışişleri Bakanlığı’ndan, Türkiye, Azerbaycan ve Gürcistan Üçlü Toplantısı Hakkında Açıklama
Abhazya Dışişleri Bakanlığı, Türkiye, Azerbaycan ve Gürcistan dışişleri bakanlarının İstanbul'da gerçekleştirdiği toplantının sonuçlarına ilişkin açıklama yaptı.
Abhazya Dışişleri Bakanlığı, Türkiye, Azerbaycan ve Gürcistan dışişleri bakanlarının İstanbul’da gerçekleştirdiği toplantının sonuçlarına ilişkin açıklama yaptı.
Abhazya Dışişleri Bakanlığı, 8 Haziran’da İstanbul’da gerçekleştirilen Türkiye, Azerbaycan ve Gürcistan dışişleri bakanlarının 10. Üçlü Toplantısı’nın ardından yayımlanan ortak bildiriye ilişkin bir açıklama yayımladı.
Açıklamada şu ifadelere yer verildi:
“Kabul edilen bildiri, bölgesel güvenlik konularına ilişkin yerleşik bir dizi tezi içeriyor ve her yıl çağdaş jeopolitik gerçekleri yansıtmayan kalıplaşmış ifadeleri tekrarlıyor. Özellikle nihai belge, ‘Gürcistan’ın uluslararası alanda tanınmış sınırları içinde toprak bütünlüğünün ve egemenliğinin yeniden tesis edilmesinin olağanüstü önemini’ yeniden teyit etti.
Bu üçlü mekanizmanın katılımcılarına, bu tür çağrıların tamamen hukuki dayanaktan yoksun olduğunu ve tartışılmaz tarihî gerçekleri bütünüyle göz ardı ettiğini hatırlatmak zorundayız. Bağımsız Gürcistan sınırları içinde asla var olmamış bir şeyi ‘yeniden tesis etmek’ imkânsızdır.
Abhazya Cumhuriyeti, SSCB’nin çöküşünden önce, o dönemde yürürlükte olan Sovyet mevzuatına, özellikle de özerk oluşumların devlet ve hukuki statülerini bağımsız olarak belirleme hakkını güvence altına alan 3 Nisan 1990 tarihli ‘Bir Birlik Cumhuriyeti’nin SSCB’den Ayrılmasıyla İlgili Konuların Çözümü Prosedürü Hakkında’ SSCB Kanunu’na sıkı sıkıya uygun olarak Gürcistan SSC’sinden meşru bir şekilde ayrılmıştır.”
Dışişleri Bakanlığı, Gürcistan’ın en üst düzey makamlarının Sovyet döneminde oluşturulan ortak hukuki çerçeveyi tek taraflı olarak ortadan kaldırdığını da hatırlattı.
Açıklamada, Gürcistan’ın 1918-1921 yılları arasındaki Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti’nin yasal halefi olduğunu ilan ederek ve Gürcistan SSC’nin 1978 Anayasası’nı geçersiz sayarak tüm birlik hukukunu ve devlet yapısını hukuken ortadan kaldırdığı, böylece Abhaz Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti ile arasındaki devlet ve hukuk ilişkilerini fiilen sona erdirdiği ifade edildi.
Dışişleri Bakanlığı açıklamasında şu değerlendirmeye de yer verildi:
“Gürcistan tarafı, Sovyet dönemine ait tüm kurumları yasa dışı ilan ederek, Sovyet öncesi Gürcistan Cumhuriyeti’nin bir parçası olmayan Abhazya Cumhuriyeti toprakları üzerinde hak iddia etme hakkının hukuki zeminini ortadan kaldırmıştır. Bu koşullar altında Abhazya Cumhuriyeti’nin devlet inşası tamamen hukuka uygun, egemenlik ilkeleri doğrultusunda ve Abhaz halkının iradesine tam anlamıyla uygun biçimde gerçekleştirilmiştir.”
Açıklamada, ortak bildiride yer alan “kültürel ve tarihî mirasa karşı işlenen suçlarla mücadele” hükmüne de ayrıca değinildi.
Dışişleri Bakanlığı, Ekim 1992’de Gürcistan Devlet Konseyi birliklerinin Sohum’da bulunan Abhaz Devlet Arşivleri ile Abhaz Dil, Edebiyat ve Tarih Enstitüsü’nü (ABNİİ) kasıtlı olarak ateşe verdiğini hatırlattı.
Açıklamada şu ifadelere yer verildi:
“Abhaz halkının kültürel ve tarihî mirasının temelini oluşturan eşsiz koleksiyonlar, eski el yazmaları ve belgeler geri dönülmez biçimde yok edildi. Bu, Gürcistan’ın hâlâ gizlemeye çalıştığı ve hesabını vermediği kasıtlı bir kültürel soykırım eylemiydi.”
Abhazya Dışişleri Bakanlığı, söz konusu üçlü mekanizmanın taraflarına bir kez daha bölgesel güvenliğin, uluslararası hukuk kişiliği birçok BM üyesi devlet tarafından tanınan bir devletin iradesini yok sayan perde arkası anlaşmalar üzerine inşa edilemeyeceğini hatırlattı.
Açıklamada şu değerlendirme de yer aldı:
“Güney Kafkasya’da, söylemlere değil gerçek mekanizmalara dayalı sürdürülebilir bir güvenlik ve ekonomik iş birliği mimarisinin oluşturulması ancak Abhazya Cumhuriyeti’nin tam ve eşit katılımıyla mümkündür. Ancak Gürcistan’ın tutumu bu hedefin önünde doğrudan engel oluşturmaktadır.
Gürcistan Dışişleri Bakanı Maka Boçorişvili’nin toplantı sonrasında yaptığı açıklamalar, Abhazya Cumhuriyeti’nin ‘işgali’ ile ilişkilendirilen bilinen yıkıcı terminolojiyi bir kez daha tekrarlamıştır. Bu tür iddiaları kesin bir dille reddediyor; Rus askerî birliğinin Abhazya Cumhuriyeti topraklarında tamamen hukuki bir zeminde, yürürlükte bulunan ikili devletlerarası anlaşmalara sıkı sıkıya bağlı olarak bulunduğunu ve bölgedeki barış ile güvenliğin tek güvenilir garantörü olduğunu vurguluyoruz.”
Dışişleri Bakanlığı açıklamasını şu ifadelerle tamamladı:
“Güney Kafkasya’da gerçek güvenliğin sağlanmasına yönelik belirleyici adım, Gürcistan’ın Kafkasya’da Güvenlik ve İstikrar Konusunda Uluslararası Görüşmelere (IDS) yapıcı biçimde katılması ve Abhazya Cumhuriyeti’ne karşı askerî güç kullanmama taahhüdünü içeren hukuken bağlayıcı bir belgeyi imzalaması olacaktır.”
